Η δημόσια συζήτηση που έχει ανοίξει τις τελευταίες ημέρες γύρω από την πλασμαφαίρεση και τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζεται στο κοινό, προκαλεί την παρέμβαση της Α’ Νεφρολογικής Κλινικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, η οποία εδρεύει στο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο.

Οι ειδικοί της Κλινικής, με πολυετή εμπειρία στη συγκεκριμένη θεραπευτική μέθοδο, επιχειρούν να βάλουν τέλος στη σύγχυση που έχει δημιουργηθεί, επισημαίνοντας ότι η θεραπευτική πλασμαφαίρεση αποτελεί εξειδικευμένη ιατρική πράξη και όχι μια απλή διαδικασία που μπορεί να εντάσσεται σε πρακτικές αισθητικής ή «ευεξίας».

Εξειδικευμένη νοσοκομειακή πράξη

Όπως εξηγούν, η πλασμαφαίρεση χρησιμοποιείται για την απομάκρυνση παθολογικών ουσιών από το πλάσμα του αίματος, όπως αυτοαντισώματα, ανοσοσυμπλέγματα και άλλες πρωτεΐνες ή μακρομόρια που συμμετέχουν στην εξέλιξη συγκεκριμένων ασθενειών.

Κατά τη διαδικασία, το αίμα του ασθενούς περνά από ειδικό εξωσωματικό κύκλωμα, όπου διαχωρίζεται το πλάσμα από τα υπόλοιπα έμμορφα στοιχεία του αίματος. Το πλάσμα απομακρύνεται και αντικαθίσταται με κατάλληλο υγρό αναπλήρωσης, όπως φρέσκο κατεψυγμένο πλάσμα ή διάλυμα αλβουμίνης, ενώ τα υπόλοιπα στοιχεία επιστρέφουν στον οργανισμό.

Η διαδικασία αυτή απαιτεί εξειδικευμένο εξοπλισμό, κατάλληλη αγγειακή προσπέλαση και προσωπικό με την απαιτούμενη εκπαίδευση.

Σε ποιες περιπτώσεις εφαρμόζεται

Η πλασμαφαίρεση δεν αποτελεί γενική θεραπεία που εφαρμόζεται ανεξάρτητα από τη διάγνωση. Έχει συγκεκριμένες ενδείξεις και χρησιμοποιείται σε σοβαρές νεφρικές, αιματολογικές, νευρολογικές και ανοσολογικές παθήσεις.

Παράλληλα, μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε επιλεγμένες περιπτώσεις ασθενών που προετοιμάζονται για ασύμβατη μεταμόσχευση ή για την αντιμετώπιση ορισμένων επιπλοκών μετά από μεταμόσχευση νεφρού.

Για τον λόγο αυτό, η επιλογή της θεραπείας δεν μπορεί να γίνεται με όρους αισθητικής ή γενικής «ευεξίας», αλλά αποτελεί ιατρική απόφαση που συνδέεται με συγκεκριμένη πάθηση και καθορισμένες θεραπευτικές ενδείξεις.

Το κρίσιμο ζήτημα της ασφάλειας

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στον χώρο όπου πραγματοποιείται η διαδικασία. Η Α’ Νεφρολογική Κλινική του ΑΠΘ υπογραμμίζει ότι η πλασμαφαίρεση στην Ελλάδα πραγματοποιείται σε οργανωμένα τριτοβάθμια νοσοκομεία που διαθέτουν τον κατάλληλο εξοπλισμό και την απαιτούμενη στελέχωση.

Συνήθως πραγματοποιείται σε Μονάδες Τεχνητού Νεφρού και, ανάλογα με το περιστατικό, μπορεί να πραγματοποιηθεί σε ειδικές Αιματολογικές Μονάδες ή Μονάδες Εντατικής Θεραπείας.

Οι ειδικοί επισημαίνουν παράλληλα ότι η διαδικασία δεν πραγματοποιείται με έναν απλό φλεβοκαθετήρα. Η αγγειακή προσπέλαση, κατά κανόνα μέσω κεντρικού φλεβικού καθετήρα, απαιτεί εξειδικευμένη ιατρική αντιμετώπιση και γίνεται υπό τις κατάλληλες συνθήκες.

«Δεν είναι θεραπεία ευεξίας»

Το μήνυμα της Α’ Νεφρολογικής Κλινικής είναι σαφές: η πλασμαφαίρεση δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως κοσμητική διαδικασία ούτε ως μέθοδος γενικής αναζωογόνησης του οργανισμού.

Η επιστημονική κοινότητα επιχειρεί έτσι να διαχωρίσει μια σοβαρή θεραπευτική παρέμβαση από πρακτικές που μπορεί να δημιουργούν λανθασμένες εντυπώσεις στο κοινό σχετικά με τις δυνατότητες και τις ενδείξεις της.

Η παρέμβαση του ΑΠΘ έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η διάδοση ιατρικών πληροφοριών μέσω των μέσων ενημέρωσης και των κοινωνικών δικτύων μπορεί να οδηγήσει εύκολα σε υπεραπλουστεύσεις. Οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι, ειδικά όταν πρόκειται για επεμβατικές ιατρικές πράξεις, η επιστημονική ακρίβεια και η ασφάλεια των ασθενών πρέπει να βρίσκονται σε πρώτο πλάνο.