Ο νέος τρόπος υπολογισμού συνδέει το κόστος αποκομιδής με την ποσότητα και το είδος των απορριμμάτων. Στο επίκεντρο ξενοδοχεία και επιχειρήσεις εστίασης, ενώ οι δήμοι προετοιμάζουν τα επόμενα βήματα.

Αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο υπολογίζονται τα δημοτικά τέλη για επιχειρήσεις φέρνει το σύστημα «Πληρώνω όσο πετάω», το οποίο συνδέει μέρος της χρέωσης με την ποσότητα των απορριμμάτων και τη μέθοδο συλλογής τους. Στόχος είναι να επιβραβεύεται η διαλογή στην πηγή και να περιορίζεται το κόστος για όσους ανακυκλώνουν περισσότερο.

Σύμφωνα με δημοσίευμα της 25ης Οκτωβρίου 2026, η Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ) αναμένεται να ολοκληρώσει έως το τέλος Νοεμβρίου οδηγό εφαρμογής για τους δήμους. Παράλληλα, το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας επεξεργάζεται παρεμβάσεις με έμφαση στους μεγάλους παραγωγούς απορριμμάτων, κυρίως στα ξενοδοχεία και στις επιχειρήσεις εστίασης.

Πώς θα υπολογίζεται η χρέωση

Το μοντέλο προβλέπει δύο σκέλη: ένα σταθερό μέρος για τη βασική υπηρεσία καθαριότητας και ένα μεταβλητό, που θα εξαρτάται από τη χρήση.

Η χρέωση μπορεί να υπολογίζεται ανά άδειασμα κάδου, ανά ειδική σακούλα ή με βάση την ποσότητα που καταγράφεται σε εξοπλισμό ζύγισης. Σε περιοχές όπου δεν είναι εύκολη η τοποθέτηση ατομικών κάδων, μπορούν να χρησιμοποιούνται κοινά σημεία απόρριψης με ηλεκτρονική ταυτοποίηση.

Ενδεικτική οικονομική μελέτη για μεγάλο αστικό δήμο υπολόγισε περίπου 8 ευρώ για την αποκομιδή κάδου σύμμεικτων απορριμμάτων 240 λίτρων. Το ποσό αφορά τη συγκεκριμένη μελέτη και δεν αποτελεί ενιαία τιμή για όλους τους δήμους.

Πρώτα ξενοδοχεία και επιχειρήσεις εστίασης

Η εφαρμογή αναμένεται να ξεκινήσει από επιχειρήσεις που παράγουν μεγάλες ποσότητες αποβλήτων και μπορούν να οργανώσουν χωριστή συλλογή. Τα ξενοδοχεία, για παράδειγμα, μπορούν να διαχωρίζουν τα υπολείμματα τροφίμων, ενώ μικρότερα καταστήματα ενδέχεται να εξυπηρετούνται με ειδικές σακούλες ή κοινά σημεία συλλογής.

Το σχετικό πλαίσιο προβλέπεται στον νόμο 4819/2021, με συγκεκριμένες υποχρεώσεις για κατηγορίες επιχειρήσεων και δήμους που πληρούν τα προβλεπόμενα πληθυσμιακά και λειτουργικά κριτήρια.

Τι σημαίνει για τα δημοτικά τέλη

Η βασική αλλαγή είναι ότι επιχειρήσεις με παρόμοια χαρακτηριστικά δεν θα επιβαρύνονται απαραίτητα με τον ίδιο τρόπο, εφόσον παράγουν διαφορετικές ποσότητες απορριμμάτων ή διαχειρίζονται διαφορετικά τα ανακυκλώσιμα υλικά.

Τα σύμμεικτα απόβλητα ενδέχεται να έχουν υψηλότερη μεταβλητή χρέωση, ενώ η χωριστή συλλογή ανακυκλώσιμων και βιοαποβλήτων μπορεί να συνδέεται με μειωμένο κόστος ή εκπτώσεις, ανάλογα με το σύστημα που θα επιλέξει κάθε δήμος.

Ωστόσο, δεν προβλέπεται ένα ενιαίο τιμολόγιο για όλη τη χώρα. Τα δημοτικά συμβούλια θα πρέπει να καθορίζουν τις χρεώσεις βάσει του κόστους των υπηρεσιών, των υποδομών και των αναγκών κάθε περιοχής.

Τα παραδείγματα από την Ελλάδα και την Ευρώπη

Στον Δήμο Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης εφαρμόζεται σύστημα για μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες και επιχειρήσεις εστίασης, με αποκλειστικούς κάδους, ταυτοποίηση και ζύγιση. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, προβλέπονται εκπτώσεις έως 50% για τη χωριστή συλλογή βιοαποβλήτων.

Παραδείγματα από ευρωπαϊκές πόλεις, όπως η Πάρμα, η Αμβέρσα και το Μόναχο, παρουσιάζουν διαφορετικές προσεγγίσεις, από προπληρωμένες σακούλες έως κάδους με ηλεκτρονική καταγραφή και χρέωση βάσει βάρους.

Η εφαρμογή στην πράξη απαιτεί εξοπλισμό, καταγραφή των επιχειρήσεων, ενημέρωση και ενδεχομένως δοκιμαστική περίοδο. Για τα νοικοκυριά, η μετάβαση θεωρείται πιο σύνθετη, καθώς χρειάζεται αξιόπιστος τρόπος μέτρησης της συμμετοχής κάθε κατοικίας στη διαλογή.

Το τελικό αποτέλεσμα θα εξαρτηθεί από τον τρόπο εφαρμογής σε κάθε δήμο και από το κατά πόσο η μείωση των απορριμμάτων θα μεταφραστεί σε πραγματικό οικονομικό όφελος για όσους συμμετέχουν.