Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας – Τμήμα Βορειοανατολικού Αιγαίου εκφράζει την έντονη ανησυχία και τον προβληματισμό του για το υπό έγκριση νέο Ειδικό Χωροταξικό Πλαίσιο για τον Τουρισμό (ΕΧΠ-Τ), υποστηρίζοντας ότι βασικές παρατηρήσεις και προτάσεις που κατατέθηκαν εμπρόθεσμα από το Τμήμα στην επίσημη πλατφόρμα διαβούλευσης του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας δεν ελήφθησαν υπόψη.

Όπως επισημαίνει το ΤΕΕ ΒΑ Αιγαίου, το ζήτημα δεν αφορά μόνο τεχνικές ή πολεοδομικές ρυθμίσεις, αλλά συνδέεται άμεσα με το μέλλον της ανάπτυξης, της μικρής ιδιοκτησίας, της τοπικής επιχειρηματικότητας και συνολικά της βιωσιμότητας των νησιών του Βορείου Αιγαίου.

Εξίσωση του Βορείου Αιγαίου με υπερανεπτυγμένους προορισμούς
Σύμφωνα με το Επιμελητήριο, το υπό διαβούλευση πλαίσιο αντιμετωπίζει με ενιαίο τρόπο περιοχές με εντελώς διαφορετικά χαρακτηριστικά, εξισώνοντας ουσιαστικά το Βόρειο Αιγαίο —μια ακριτική και λιγότερο αναπτυγμένη νησιωτική Περιφέρεια— με υπερανεπτυγμένους τουριστικούς προορισμούς όπως η Ρόδος και η Κέρκυρα.

Το ΤΕΕ ΒΑ Αιγαίου θεωρεί ότι η προσέγγιση αυτή παραβλέπει τόσο τη συνταγματικά κατοχυρωμένη αρχή της νησιωτικότητας όσο και την πραγματική οικονομική και κοινωνική κατάσταση των νησιών.

«Ασφυξία» για τη μικρή νησιωτική ιδιοκτησία
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο ζήτημα της αρτιότητας για τουριστικές εγκαταστάσεις. Παρά τις τεκμηριωμένες παρεμβάσεις του ΤΕΕ ΒΑ Αιγαίου, το νέο πλαίσιο διατηρεί ουσιαστικά την απαίτηση για μεγάλες εκτάσεις 8 και 12 στρεμμάτων, αποκλείοντας —όπως υποστηρίζει— τη μικρή και μεσαία νησιωτική ιδιοκτησία από τη δυνατότητα τουριστικής αξιοποίησης.

Για τα νησιά του Βορείου Αιγαίου, όπου η γη είναι κατακερματισμένη και η τουριστική ανάπτυξη βασίζεται κυρίως σε μικρές οικογενειακές επιχειρήσεις, η επιλογή αυτή δημιουργεί συνθήκες αποκλεισμού και ευνοεί μόνο μεγάλες επενδυτικές δυνατότητες.

Το ΤΕΕ ΒΑ Αιγαίου ζητά:

δυνατότητα μείωσης της αρτιότητας στα 4 έως 8 στρέμματα μέσω των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων,
διατήρηση ειδικών παρεκκλίσεων για τη νησιωτική χώρα,
ουσιαστική δυνατότητα τοπικής προσαρμογής των κανόνων ανάλογα με τις ανάγκες κάθε νησιού.
«Ευνοούνται οι ήδη ισχυροί προορισμοί»
Το Επιμελητήριο εκφράζει έντονο προβληματισμό για το γεγονός ότι το ίδιο το σχέδιο προβλέπει ειδικές εξαιρέσεις για ήδη ισχυρούς τουριστικούς προορισμούς όπως η Ρόδος και η Κέρκυρα, χωρίς να προβλέπεται αντίστοιχη μεταχείριση για τα νησιά του Βορείου Αιγαίου.

Όπως σημειώνει, οι περισσότερο ανεπτυγμένες περιοχές αποκτούν μεγαλύτερη ευελιξία, ενώ οι λιγότερο αναπτυγμένες οδηγούνται σε ακόμη περισσότερους περιορισμούς, γεγονός που —κατά την άποψη του ΤΕΕ ΒΑ Αιγαίου— συνιστά σοβαρή αναπτυξιακή ανισότητα και αντίκειται στην έννοια της χωρικής συνοχής.

Παρέμβαση για τις βραχονησίδες και τα ακατοίκητα νησιά
Το Τμήμα χαρακτηρίζει ιδιαίτερα σημαντική την απόσυρση της αρχικής διάταξης που απαγόρευε κάθε τουριστική δραστηριότητα σε ακατοίκητα νησιά και βραχονησίδες σε απόσταση μικρότερη των 10 ναυτικών μιλίων από τα σύνορα, έπειτα από τις παρεμβάσεις και τις επισημάνσεις που κατατέθηκαν.

Όπως αναφέρει, η συγκεκριμένη πρόβλεψη δημιουργούσε σοβαρά ερωτήματα και ευρύτερους εθνικούς προβληματισμούς για μια ιδιαίτερα ευαίσθητη ακριτική περιοχή όπως το Βόρειο Αιγαίο.

Ωστόσο, τονίζει ότι και η νέα διατύπωση εξακολουθεί να δημιουργεί ασάφειες και ερωτήματα εφαρμογής, ιδιαίτερα ως προς το ποιος και με ποια διαδικασία θα αποκτά δικαίωμα ανάπτυξης σε μικρά νησιά και βραχονησίδες.

Το ΤΕΕ ΒΑ Αιγαίου ζητά σαφή και δίκαιη ρύθμιση, με κανόνες που να διασφαλίζουν διαφάνεια, ισονομία και προστασία της νησιωτικής ιδιοκτησίας.

Προβλήματα για τα μικρά οικογενειακά καταλύματα
Παράλληλα, το υπό έγκριση πλαίσιο εκτιμάται ότι δημιουργεί πρόσθετα προβλήματα και για τα μικρά μη κύρια τουριστικά καταλύματα και τα ενοικιαζόμενα δωμάτια, τα οποία αποτελούν τη βασική μορφή τουριστικής δραστηριότητας στα νησιά του Βορείου Αιγαίου.

Σύμφωνα με το Τμήμα, η διατύπωση που διατηρείται στο σχέδιο δημιουργεί κίνδυνο ακόμη και πλήρους αδυναμίας ανάπτυξης τέτοιων μικρών επιχειρήσεων σε πολλές περιοχές, λόγω της σύνδεσης των επιτρεπόμενων κλινών με τις προϋποθέσεις που ισχύουν για μεγάλες ξενοδοχειακές μονάδες.

Το ΤΕΕ ΒΑ Αιγαίου ζητά άμεση αποσαφήνιση και τροποποίηση της διάταξης, ώστε να προστατευτούν ο μικρός νησιωτικός τουρισμός και η οικογενειακή επιχειρηματικότητα.

«Χωρίς υποδομές δεν υπάρχει τουριστική ανάπτυξη»
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται και στο ζήτημα των υποδομών, με το Επιμελητήριο να επισημαίνει ότι το νέο χωροταξικό πλαίσιο δεν συνοδεύεται από ουσιαστικό σχέδιο υποδομών για τα νησιά.

Όπως αναφέρει, δεν υπάρχουν συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα, δεσμεύσεις ή ειδικές προβλέψεις για λιμάνια, αεροδρόμια, μεταφορικές συνδέσεις, υδάτινους πόρους, ενεργειακές και περιβαλλοντικές υποδομές.

«Το Βόρειο Αιγαίο δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως μια “τυπική” τουριστική περιοχή, όταν εξαρτάται απολύτως από ακτοπλοϊκές και αεροπορικές συνδέσεις και αντιμετωπίζει μόνιμα προβλήματα προσβασιμότητας», τονίζει χαρακτηριστικά.

Κάλεσμα προς όλους τους θεσμικούς φορείς
Το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας – Τμήμα Βορειοανατολικού Αιγαίου καλεί την Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου, τους Δήμους των νησιών, τους βουλευτές του Βορείου Αιγαίου, καθώς και όλους τους θεσμικούς και παραγωγικούς φορείς, να τοποθετηθούν δημόσια και ξεκάθαρα για το μέλλον του χωροταξικού και αναπτυξιακού σχεδιασμού των νησιών.

Όπως υπογραμμίζει, οι αποφάσεις που λαμβάνονται σήμερα θα καθορίσουν το μοντέλο ανάπτυξης του Βορείου Αιγαίου για τις επόμενες δεκαετίες.

Παράλληλα, ενημερώνει ότι οι αναλυτικές επιστημονικές και τεχνικές παρατηρήσεις του Τμήματος επί του υπό έγκριση Ειδικού Χωροταξικού Πλαισίου Τουρισμού έχουν ήδη υποβληθεί εμπρόθεσμα στα Υπουργεία Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Τουρισμού.