Ρώτησε αν έχουν εκδοθεί αποφάσεις για ιδιοκτησίες και ζήτησε τους χάρτες του καλωδίου, θέτοντας θέμα υφαλοκρηπίδας και αιγιαλίτιδας ζώνης
Από ποια ύδατα θα περάσει το καλώδιο που θα συνδέσει ηλεκτρικά τα νησιά του Βορείου Αιγαίου με την ηπειρωτική Ελλάδα; Και τι διαβεβαιώσεις έχει δώσει η κυβέρνηση στον ΑΔΜΗΕ για την περίπτωση που προκύψουν εμπόδια κατά την πόντισή του; Τα δύο αυτά ερωτήματα έθεσε ο αναπληρωτής περιφερειάρχης Γιάννης Καλτάκης στον αντιπρόεδρο του ΑΔΜΗΕ, κατά τη συνεδρίαση του Περιφερειακού Συμβουλίου Βορείου Αιγαίου την Τετάρτη 18 Νοεμβρίου στη Μυτιλήνη.
Ο κ. Καλτάκης αναφέρθηκε ονομαστικά στην υφαλοκρηπίδα, την αιγιαλίτιδα ζώνη και την Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη (ΑΟΖ). Με δεδομένο ότι το καλώδιο θα ποντιστεί στον βυθό του Αιγαίου, ρώτησε αν έχουν διευθετηθεί τα ζητήματα που ενδέχεται, κατά την εκτίμησή του, να επηρεάσουν τις εργασίες. Στο ίδιο πλαίσιο αναφέρθηκε και στους τουρκικούς σχεδιασμούς για θαλάσσια πάρκα, εκφράζοντας ανησυχία για δυσκολίες που μπορεί να συναντήσει το έργο.
Εκείνο στο οποίο επέμεινε ήταν αν ο ίδιος ο ΑΔΜΗΕ έχει ζητήσει και λάβει σαφή κυβερνητική δέσμευση. Αν ανακύψει ζήτημα την ώρα που θα επιχειρείται η πόντιση, έχει η εταιρεία τη διαβεβαίωση ότι η κυβέρνηση θα αναλάβει να το επιλύσει; Στο συγκεκριμένο ερώτημα ζήτησε από τον αντιπρόεδρο του Διαχειριστή ένα «ναι ή όχι».
Η διαδρομή του καλωδίου από σημείο σε σημείο
Ο αναπληρωτής περιφερειάρχης ζήτησε να κατατεθούν στο Συμβούλιο οι χάρτες που αποτυπώνουν την πορεία του καλωδίου στο Αιγαίο. Ρώτησε αν ο ΑΔΜΗΕ διαθέτει τους χάρτες πόντισης για κάθε επιμέρους τμήμα και αν τους έχει εγκρίνει το Γενικό Επιτελείο Ναυτικού.
«Εμείς θα θέλαμε να μας τους προσκομίσετε στο Περιφερειακό Συμβούλιο», ανέφερε. Όπως εξήγησε, οι σύμβουλοι χρειάζεται να μπορούν να παρακολουθήσουν τη χάραξη από σημείο σε σημείο, να δουν ποια τμήματα προβλέπεται να περάσουν από την αιγιαλίτιδα ζώνη, αν η διαδρομή εκτείνεται σε διεθνή ύδατα και τι αναγράφουν οι χάρτες για την υφαλοκρηπίδα.
Για το σημείο όπου το καλώδιο θα βγει στη στεριά στη Λέσβο, ο κ. Καλτάκης ανέφερε ότι, από όσα είχαν προηγηθεί στην ενημέρωση, είχε καταλάβει πως μία από τις θέσεις προσαιγιάλωσης που εξετάστηκαν απορρίφθηκε λόγω του πεδίου βολής.
Οι ιδιοκτήτες της Δυτικής Λέσβου και ο κίνδυνος τετελεσμένων
Για το χερσαίο τμήμα της διασύνδεσης, ο κ. Καλτάκης ζήτησε να διευκρινιστεί αν έχουν ήδη εκδοθεί αποφάσεις απαλλοτρίωσης εκτάσεων στη Δυτική Λέσβο. Αναφέρθηκε στις αντιδράσεις κατοίκων και έθεσε το ερώτημα γιατί δεν υπήρξε προσφυγή στο Συμβούλιο της Επικρατείας.
Η ανησυχία που εξέφρασε αφορά το περιθώριο αντίδρασης του ιδιοκτήτη. Όπως περιέγραψε, σε μεγάλα έργα μπορεί να εκδοθεί απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου και να κατατεθεί μέρος της αποζημίωσης, με αποτέλεσμα ο πολίτης να βρεθεί μπροστά σε τετελεσμένα προτού προλάβει να προσφύγει στη Δικαιοσύνη.
Στάθηκε επίσης στο πώς θα υπολογιστεί η αξία της γης. Επικαλέστηκε το παράδειγμα μιας αποτίμησης στο «μισό ευρώ» για να εκφράσει τον φόβο ότι οι ιδιοκτήτες μπορεί να βρεθούν αντιμέτωποι με «τιμές εξευτελιστικές». Ρώτησε τον εκπρόσωπο του ΑΔΜΗΕ αν η εταιρεία θα ζητήσει να προχωρήσουν οι απαλλοτριώσεις με βάση το υφιστάμενο νομοθετικό πλαίσιο και δήλωσε ότι διατηρεί επιφυλάξεις ως προς την προστασία των συμφερόντων των κατοίκων.
Ποιος αποφασίζει αν η γραμμή θα είναι εναέρια ή υπόγεια;
Απευθυνόμενος σε όσους είχαν υποστηρίξει την υπογειοποίηση της γραμμής, ο κ. Καλτάκης εξέφρασε την εκτίμηση ότι αυτή η επιλογή θα απαιτήσει μεγαλύτερες απαλλοτριώσεις και θα αυξήσει το κόστος. Ρώτησε ποιος θα πάρει την τελική απόφαση για την όδευση και ποια επιβάρυνση θα επωμιστούν οι ιδιοκτήτες.
Για την εναέρια γραμμή έφερε το παράδειγμα του κατοίκου που θα δει το καλώδιο να περνά πάνω από το ακίνητό του. Κατά την άποψή του, και αυτός ο ιδιοκτήτης πρέπει να αποζημιωθεί, καθώς η διέλευση της γραμμής μπορεί να περιορίσει τον τρόπο με τον οποίο αξιοποιεί την περιουσία του.
Από τον ΑΔΜΗΕ ζήτησε ακόμη να εξηγήσει ποιες άδειες έχει εξασφαλίσει για τις δύο πρώτες από τις τρεις φάσεις του έργου και πότε εντάσσονται στον σχεδιασμό οι απαλλοτριώσεις. Με αφορμή τον υποσταθμό της Φολεγάνδρου, που παρουσιάστηκε στη συνεδρίαση, ρώτησε πώς λαμβάνουν υπόψη οι μελέτες για τους υποσταθμούς στη Λέσβο και τη Χίο τα ιδιαίτερα περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά κάθε νησιού.
Τι πλήρωναν τα νησιά πριν από τη διασύνδεση και τι πληρώνουν σήμερα;
Για να αποτιμηθεί το όφελος της διασύνδεσης για τα νοικοκυριά, ο κ. Καλτάκης ζήτησε από τον Διαχειριστή στοιχεία από τέσσερα ή πέντε νησιά όπου το καλώδιο λειτουργεί ήδη. Η σύγκριση που ζήτησε αφορά το ποσό που πλήρωναν οι κάτοικοι για το ρεύμα πριν συνδεθούν με το ηπειρωτικό δίκτυο και το ποσό που πληρώνουν σήμερα.
Συνέδεσε μάλιστα το αίτημα για φθηνότερο ρεύμα με τις απαλλοτριώσεις. Εφόσον το έργο απαιτεί εκτάσεις από τους κατοίκους και προορίζεται να τους ωφελήσει, αναρωτήθηκε, «γιατί να μην μειώνεται η τιμή του ρεύματος»; Για τον αναπληρωτή περιφερειάρχη, ένα από τα ανταποδοτικά οφέλη της διασύνδεσης θα πρέπει να φτάνει στους νησιώτες μέσα από τον λογαριασμό τους.