Μια παλιά κυματοειδής στέγη στο Δημοτικό Στάδιο Σάμου «Εμμανουήλ Βαλαγεωργίου» επαναφέρει ένα ζήτημα που αφορά όχι μόνο την κατάσταση μιας δημοτικής εγκατάστασης, αλλά και το αυστηρό θεσμικό πλαίσιο που ισχύει για τα υλικά που περιέχουν αμίαντο.
Στις φωτογραφίες της εγκατάστασης, η στέγη του συγκεκριμένου κτιρίου εμφανίζεται να αποτελείται από παλαιά κυματοειδή φύλλα, τα οποία οπτικά παραπέμπουν σε αμιαντοτσιμέντο. Η εικόνα από μόνη της, ωστόσο, δεν αρκεί για να πιστοποιηθεί η παρουσία αμιάντου. Για ασφαλές συμπέρασμα απαιτείται τεχνικός έλεγχος και, εφόσον χρειάζεται, δειγματοληψία και εργαστηριακή ανάλυση.
Το νομικό πλαίσιο, πάντως, είναι σαφές ως προς τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να αντιμετωπίζονται τα υλικά αμιάντου.
Δεν επιτρέπεται η νέα χρήση αμιάντου
Στην Ελλάδα έχει απαγορευθεί από την 1η Ιανουαρίου 2005 η εμπορία και χρήση όλων των μορφών αμιάντου σε νέες εφαρμογές. Το Π.Δ. 212/2006 απαγορεύει επίσης τη χρησιμοποίηση αμιάντου ως υλικού σε οποιαδήποτε νέα εφαρμογή. ΕΛΙΝΥΑΕ
Αυτό, όμως, δεν σημαίνει ότι κάθε παλιό κτίριο στο οποίο υπάρχει αμιαντούχο υλικό πρέπει αυτομάτως να εκκενωθεί ή να κατεδαφιστεί.
Το Υπουργείο Περιβάλλοντος επισημαίνει ότι αμιαντούχα υλικά που βρίσκονται ήδη εγκατεστημένα μπορούν να παραμένουν στη θέση τους όταν αποτελούν σταθερή κατασκευή και δεν πραγματοποιούνται εργασίες πάνω σε αυτά. Η κατάσταση αλλάζει όταν απαιτείται επέμβαση, συντήρηση ή αποξήλωση. Απόβλητα
Το κρίσιμο ζήτημα είναι η κατάσταση της στέγης
Για το Δημοτικό Στάδιο Σάμου, επομένως, το πρώτο ερώτημα δεν είναι μόνο αν η συγκεκριμένη στέγη είναι παλιά. Είναι εάν έχει ελεγχθεί και έχει διαπιστωθεί επισήμως από τι υλικό αποτελείται.
Εφόσον επιβεβαιωθεί ότι πρόκειται για αμιαντοτσιμέντο, ιδιαίτερη σημασία έχει η κατάσταση των φύλλων. Ο αμίαντος καθίσταται ιδιαίτερα προβληματικός όταν το υλικό διαταράσσεται, καταστρέφεται ή πραγματοποιούνται εργασίες που μπορούν να προκαλέσουν διασπορά ινών.
Το Π.Δ. 212/2006 προβλέπει ειδικά μέτρα για τους εργαζομένους που ενδέχεται να εκτεθούν σε αμίαντο, καθώς και διαδικασίες για την αναγνώριση του υλικού, την εκτίμηση του κινδύνου και την πρόληψη της διασποράς ινών. ΕΛΙΝΥΑΕ
Η αποξήλωση δεν μπορεί να γίνει πρόχειρα
Εάν αποφασιστεί η αφαίρεση μιας αμιαντούχας στέγης, η διαδικασία δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί ως μια συνηθισμένη εργασία επισκευής.
Η νομοθεσία προβλέπει ότι εργασίες κατεδάφισης ή αφαίρεσης αμιάντου πραγματοποιούνται από ειδικά αδειοδοτημένες επιχειρήσεις, ενώ για την εκτέλεση των εργασιών απαιτούνται συγκεκριμένες διαδικασίες προστασίας. ΕΛΙΝΥΑΕ
Αντίστοιχα, τα υλικά που προκύπτουν από την αποξήλωση κατατάσσονται στα επικίνδυνα απόβλητα και πρέπει να συλλέγονται, να μεταφέρονται και να διατίθενται με τον προβλεπόμενο τρόπο. Απόβλητα
Το στάδιο διαθέτει άδεια λειτουργίας
Το ζήτημα αποκτά πρόσθετο ενδιαφέρον επειδή πρόκειται για ενεργή δημοτική αθλητική εγκατάσταση. Το επίσημο μητρώο του Υπουργείου Αθλητισμού καταγράφει το «Δημοτικό Στάδιο Σάμου Εμμανουήλ Βαλαγεωργίου» ως ανοιχτό δημοτικό γήπεδο/στάδιο στον Δήμο Ανατολικής Σάμου. Η καταχώριση αναφέρει άδεια λειτουργίας με ημερομηνία έκδοσης 8 Απριλίου 2025 και ημερομηνία λήξης 7 Απριλίου 2028. E-Kouros
Η ύπαρξη άδειας λειτουργίας, ωστόσο, δεν αποτελεί από μόνη της πιστοποίηση ότι κάθε επιμέρους δομικό υλικό της εγκατάστασης έχει ελεγχθεί ως προς τον αμίαντο.
Έτσι, το ουσιαστικό ερώτημα για το συγκεκριμένο κτίριο είναι συγκεκριμένο: έχει πραγματοποιηθεί έλεγχος της στέγης και υπάρχει τεχνική τεκμηρίωση για το υλικό από το οποίο αποτελείται;
Μέχρι να υπάρξει τέτοια τεκμηρίωση, η εικόνα της στέγης μπορεί να δημιουργεί εύλογα ερωτήματα, αλλά δεν αρκεί από μόνη της για να αποδειχθεί η ύπαρξη αμιάντου ή να χαρακτηριστεί η εγκατάσταση επικίνδυνη.