.
.
Ίσως τελικά αυτός είναι και ο λόγος που η φράση του Σι προκάλεσε τόσο μεγάλο ενδιαφέρον. Δεν αφορά μόνο τη διπλωματία ή τις υπερδυνάμεις, αλλά έναν διαχρονικό φόβο της ανθρώπινης ιστορίας: ότι όταν αλλάζουν οι ισορροπίες δύναμης, οι κοινωνίες συχνά οδηγούνται σε σύγκρουση αντί για συνεννόηση. Και είναι εντυπωσιακό πως, ακόμα και σήμερα, ο κόσμος επιστρέφει στη σκέψη ενός Έλληνα ιστορικού που έζησε πριν από 2.500 χρόνια.
Η αναφορά του Xi Jinping στην περίφημη «παγίδα του Θουκυδίδη» προκάλεσε παγκόσμιο ενδιαφέρον, όμως πολλοί δεν κατάλαβαν τι ακριβώς σημαίνει ο όρος και γιατί χρησιμοποιείται σήμερα στη διεθνή πολιτική.
Η φράση έχει βαθιές ελληνικές ρίζες και προέρχεται από τον αρχαίο ιστορικό Θουκυδίδης, ο οποίος κατέγραψε τον Πελοποννησιακό Πόλεμο ανάμεσα στην Αθήνα και τη Σπάρτη. Στο έργο του εξηγεί ότι η συνεχώς αυξανόμενη δύναμη της Αθήνας δημιούργησε φόβο στη Σπάρτη και αυτός ο φόβος οδήγησε τελικά στη σύγκρουση.
Από αυτή τη διαπίστωση γεννήθηκε στη σύγχρονη γεωπολιτική η θεωρία της «παγίδας του Θουκυδίδη»: όταν μια ανερχόμενη δύναμη αρχίζει να απειλεί την κυριαρχία μιας ήδη ισχυρής δύναμης, τότε αυξάνεται δραματικά ο κίνδυνος πολέμου.
Σήμερα, ο Σι χρησιμοποιεί αυτή την ιστορική αναφορά για να περιγράψει τις σχέσεις ανάμεσα στην China και τις United States. Η Κίνα αναπτύσσεται οικονομικά, τεχνολογικά και στρατιωτικά, ενώ οι ΗΠΑ παραμένουν η κυρίαρχη παγκόσμια δύναμη. Ο φόβος, η καχυποψία και ο ανταγωνισμός ανάμεσα στις δύο χώρες θα μπορούσαν — σύμφωνα με αυτή τη θεωρία — να οδηγήσουν σε επικίνδυνη σύγκρουση.
Όταν λοιπόν ο Σι λέει ότι «δεν πρέπει να πέσουμε στην παγίδα του Θουκυδίδη», ουσιαστικά εννοεί ότι η Κίνα και οι ΗΠΑ πρέπει να αποφύγουν μια πορεία που θα οδηγήσει σε πολεμική αντιπαράθεση μόνο και μόνο επειδή αλλάζουν οι παγκόσμιες ισορροπίες.
Για τους Έλληνες, η συγκεκριμένη αναφορά έχει ιδιαίτερη σημασία. Ένας όρος που σήμερα χρησιμοποιείται από ηγέτες και αναλυτές σε όλο τον κόσμο βασίζεται στη σκέψη ενός Έλληνα ιστορικού πριν από περίπου 2.500 χρόνια. Αυτό δείχνει πως η ελληνική ιστορία και πολιτική σκέψη συνεχίζουν να επηρεάζουν ακόμα και τις πιο κρίσιμες διεθνείς εξελίξεις του 21ου αιώνα.
Α.Π.