Δύο σημαντικές μορφές της Ορθόδοξης Εκκλησίας τιμά την Παρασκευή 13 Νοεμβρίου 2026 η Εκκλησία, καθώς τιμάται η μνήμη του Αγίου Ιωάννη του Χρυσοστόμου, Αρχιεπισκόπου Κωνσταντινουπόλεως, και του Αγίου Δαμασκηνού του Νέου Οσιομάρτυρα, του Κωνσταντινουπολίτη.

Την ονομαστική τους εορτή έχουν όσοι φέρουν τα ονόματα Δαμασκηνός, Δαμασκηνή, Χρυσόστομος, Χρυσοστόμης, Χρυσοστόμη, Χρυσοστομία και Χρυσοστομίτσα.

Ο Άγιος Ιωάννης ο Χρυσόστομος

Ο Ιωάννης ο Χρυσόστομος γεννήθηκε στην Αντιόχεια το 347 μ.Χ., σύμφωνα με την επικρατέστερη εκδοχή, ενώ άλλες πηγές τοποθετούν τη γέννησή του στο 354 μ.Χ. Ξεχώρισε από νεαρή ηλικία για την ευφυΐα και τη μόρφωσή του, σπουδάζοντας κοντά σε σημαντικούς δασκάλους της εποχής.

Αφού ασκήτεψε για πέντε χρόνια, επέστρεψε στην Αντιόχεια, όπου χειροτονήθηκε διάκονος το 381 μ.Χ. και αργότερα πρεσβύτερος. Τα κηρύγματά του απέκτησαν μεγάλη φήμη χάρη στη βαθιά θεολογική γνώση και τη ρητορική του ικανότητα.

Το 397 μ.Χ. ανέλαβε τον πατριαρχικό θρόνο της Κωνσταντινούπολης. Η αυστηρή στάση του απέναντι στην παρανομία και την αδικία προκάλεσε αντιδράσεις, με αποτέλεσμα να καθαιρεθεί και να εξοριστεί. Πέθανε το 407 μ.Χ. στα Κόμανα, έπειτα από κακουχίες.

Η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του στις 13 Νοεμβρίου, καθώς η ημέρα του θανάτου του, 14 Σεπτεμβρίου, συμπίπτει με την εορτή της Υψώσεως του Τιμίου Σταυρού.

Ο Άγιος Δαμασκηνός ο Νέος Οσιομάρτυρας

Την ίδια ημέρα τιμάται και ο Άγιος Δαμασκηνός, ο οποίος καταγόταν από τον Γαλατά της Κωνσταντινούπολης και πριν γίνει μοναχός ονομαζόταν Διαμαντής.

Αφού ασπάστηκε προσωρινά τον ισλαμισμό για να αποφύγει την οργή των Τούρκων, μετανόησε και κατέφυγε στο Άγιον Όρος. Στη Μονή Μεγίστης Λαύρας έγινε μοναχός και έζησε ασκητικά για 12 χρόνια.

Στη συνέχεια επέστρεψε στην Κωνσταντινούπολη και κήρυττε δημόσια τη χριστιανική πίστη. Συνελήφθη, βασανίστηκε και αποκεφαλίστηκε στις 13 Νοεμβρίου 1681, μπροστά στην είσοδο του Πατριαρχείου.

Η μνήμη των δύο Αγίων αποτελεί το επίκεντρο της εκκλησιαστικής εορτής της ημέρας.