Για ακόμη μία φορά η Σάμος δεν περιλαμβάνεται στον σχεδιασμό της θαλάσσιας σύνδεσης Αλεξανδρούπολη–Σίγρι–Μεστά–Πειραιάς, προκαλώντας εύλογα ερωτήματα για τη θέση του νησιού στον ακτοπλοϊκό και εμπορευματικό χάρτη του Βορείου Αιγαίου. Τι έκαναν οι θεσμικοί εκπρόσωποι της Σάμου και τι σκοπεύουν να κάνουν τώρα;
Η νέα εξέλιξη στον διαγωνισμό για την ακτοπλοϊκή σύνδεση της Αλεξανδρούπολης με το Βόρειο Αιγαίο επαναφέρει στο προσκήνιο ένα ζήτημα που αφορά άμεσα τη Σάμο.
Η γραμμή που προωθείται προβλέπει σύνδεση Αλεξανδρούπολης – Σιγρίου Λέσβου – Μεστών Χίου – Πειραιά, με επιστροφή. Η Σάμος, για ακόμη μία φορά, δεν βρίσκεται στη συγκεκριμένη διαδρομή.
Το στοιχείο αποκτά μεγαλύτερη σημασία επειδή δεν πρόκειται απλώς για μία ακόμη επιβατική ακτοπλοϊκή γραμμή. Ο σχεδιασμός αφορά φορτηγό-οχηματαγωγό πλοίο και συνδέεται με τη μεταφορά οχημάτων και εμπορευμάτων, ενώ για τη λειτουργία της έχει προβλεφθεί δημόσια χρηματοδότηση.
Και εδώ ακριβώς βρίσκεται το ερώτημα για τη Σάμο.
Γιατί ξανά εκτός η Σάμος;
Η νέα εξέλιξη δεν είναι η πρώτη φορά που η Σάμος απουσιάζει από έναν σχεδιασμό που επιχειρεί να δημιουργήσει έναν νέο θαλάσσιο άξονα μεταξύ της Βόρειας Ελλάδας, των νησιών του Βορείου Αιγαίου και της Αττικής.
Η επιλογή της συγκεκριμένης διαδρομής σημαίνει πρακτικά ότι η Σάμος δεν αποκτά απευθείας σύνδεση με την Αλεξανδρούπολη στο πλαίσιο του συγκεκριμένου έργου.
Το ερώτημα, επομένως, δεν είναι μόνο γιατί δεν συμπεριλήφθηκε η Σάμος.
Είναι και εάν υπήρξε θεσμική διεκδίκηση για τη συμμετοχή της, ποιος την ανέλαβε, σε ποιο επίπεδο έγινε και ποιο ήταν το αποτέλεσμα.
Για ένα νησί με σημαντική οικονομική δραστηριότητα, παραγωγή, τουρισμό και ανάγκες μεταφοράς εμπορευμάτων, η απουσία από έναν εμπορευματικό άξονα που συνδέει τη Βόρεια Ελλάδα με το Αιγαίο δεν μπορεί να περνά απαρατήρητη.
Τα ερωτήματα προς τους αιρετούς της Σάμου
Η νέα εξέλιξη δημιουργεί συγκεκριμένα ερωτήματα προς τους αιρετούς εκπροσώπους του νησιού.
Υπήρξε παρέμβαση της Περιφέρειας Βορείου Αιγαίου ώστε να συμπεριληφθεί η Σάμος στη σύνδεση Αλεξανδρούπολη–Πειραιάς;
Έγινε επίσημο αίτημα προς το Υπουργείο Ναυτιλίας για προσέγγιση του πλοίου στη Σάμο;
Υπήρξε επικοινωνία με την Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, τον Δήμο Αλεξανδρούπολης ή άλλους εμπλεκόμενους φορείς για τη δυνατότητα επέκτασης της διαδρομής;
Και κυρίως:
Ποιος διεκδίκησε τη θέση της Σάμου στον συγκεκριμένο σχεδιασμό;
Αν υπήρξε διεκδίκηση, ποια ήταν η απάντηση που δόθηκε;
Αν δεν υπήρξε, για ποιον λόγο;
Το Επιμελητήριο Σάμου έχει λόγο να τοποθετηθεί
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και η θέση του Επιμελητηρίου Σάμου.
Η συγκεκριμένη σύνδεση έχει έντονο εμπορευματικό χαρακτήρα. Επομένως, η συζήτηση δεν αφορά μόνο τη μετακίνηση επιβατών αλλά και το κόστος, τον χρόνο και τις εναλλακτικές δυνατότητες μεταφοράς προϊόντων και οχημάτων.
Το ερώτημα προς το Επιμελητήριο είναι σαφές:
Έχει ζητηθεί από την πλευρά της σαμιακής επιχειρηματικής κοινότητας η ένταξη της Σάμου σε έναν αντίστοιχο εμπορευματικό θαλάσσιο άξονα;
Και ακόμη:
Έχει καταγραφεί από το Επιμελητήριο το οικονομικό κόστος που συνεπάγεται για τις επιχειρήσεις της Σάμου η απουσία μιας απευθείας σύνδεσης με τη Βόρεια Ελλάδα;
Η απάντηση σε αυτά τα ερωτήματα θα μπορούσε να δείξει εάν το ζήτημα έχει αντιμετωπιστεί ως πραγματική αναπτυξιακή ανάγκη του νησιού ή εάν έχει παραμείνει σε επίπεδο γενικών διεκδικήσεων.
Τι απαντά ο βουλευτής Σάμου;
Στο επίκεντρο μπαίνει αναπόφευκτα και ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του νησιού.
Έχει τεθεί στο Υπουργείο Ναυτιλίας το ζήτημα της απουσίας της Σάμου από τη σύνδεση Αλεξανδρούπολη–Πειραιάς;
Υπήρξε συγκεκριμένη πρόταση για προσθήκη του λιμανιού της Σάμου στη διαδρομή;
Υπάρχει κυβερνητικός σχεδιασμός για αντίστοιχη εμπορευματική σύνδεση της Σάμου με την Αλεξανδρούπολη ή άλλη πόλη της Βόρειας Ελλάδας;
Και, κυρίως, ποια είναι η θέση της κυβέρνησης για την επανειλημμένη απουσία της Σάμου από τέτοιους σχεδιασμούς;
Πρόκειται για ερωτήματα που μπορούν να απαντηθούν με συγκεκριμένα στοιχεία, έγγραφα, παρεμβάσεις και ημερομηνίες.
Τι έχει να πει ο Αντιπεριφερειάρχης Σάμου;
Αντίστοιχα, σαφής είναι η ανάγκη για τοποθέτηση από τον αρμόδιο Αντιπεριφερειάρχη.
Πότε ενημερώθηκε η Περιφέρεια Βορείου Αιγαίου για τον συγκεκριμένο σχεδιασμό;
Υπήρξε παρέμβαση για την ένταξη της Σάμου;
Έχει αποσταλεί σχετικό έγγραφο προς το Υπουργείο Ναυτιλίας;
Και εφόσον έχει γίνει παρέμβαση:
ποια ήταν η απάντηση του Υπουργείου;
Η δημοσιοποίηση των σχετικών εγγράφων θα μπορούσε να δώσει καθαρή εικόνα για το εάν η Σάμος διεκδίκησε τη συμμετοχή της και, εφόσον το έκανε, σε ποιο σημείο σταμάτησε η προσπάθεια.
Δεν είναι μόνο θέμα επιβατών
Η συζήτηση για τη σύνδεση δεν θα πρέπει να περιοριστεί στο εάν οι Σαμιώτες θα μπορούσαν να ταξιδεύουν ευκολότερα προς τη Βόρεια Ελλάδα.
Η συγκεκριμένη γραμμή έχει σχεδιαστεί με φορτηγό-οχηματαγωγό πλοίο και με στόχο την εξυπηρέτηση εμπορευματικών μεταφορών.
Αυτό μεταφέρει τη συζήτηση σε ένα διαφορετικό επίπεδο.
Η Σάμος διαθέτει παραγωγικές επιχειρήσεις και προϊόντα που χρειάζονται πρόσβαση σε αγορές εκτός νησιού. Κάθε νέα εμπορευματική σύνδεση που δημιουργείται στο Βόρειο Αιγαίο δημιουργεί, τουλάχιστον σε επίπεδο σχεδιασμού, έναν επιπλέον θαλάσσιο διάδρομο.
Το ερώτημα είναι γιατί αυτός ο διάδρομος δεν περνά και από τη Σάμο.
Η νέα εξέλιξη απαιτεί απαντήσεις
Η διαδικασία για τη γραμμή Αλεξανδρούπολη–Σίγρι–Μεστά–Πειραιάς βρίσκεται πλέον σε νέο στάδιο, μετά την αποδοχή των δικαιολογητικών της εταιρείας που συμμετέχει στον διαγωνισμό.
Η Σάμος δεν περιλαμβάνεται στη συγκεκριμένη διαδρομή.
Αυτό είναι το δεδομένο.
Το επόμενο βήμα είναι να απαντήσουν οι αρμόδιοι θεσμικοί φορείς εάν η απουσία της Σάμου ήταν επιλογή του σχεδιασμού, αποτέλεσμα έλλειψης διεκδίκησης ή συνέπεια άλλων παραμέτρων του διαγωνισμού.
Το ερώτημα πλέον δεν είναι αν η Σάμος θα μπορούσε να έχει θέση σε έναν τέτοιο άξονα.
Το ερώτημα είναι αν τη διεκδίκησε έμπρακτα και ποιος ανέλαβε την ευθύνη να την εκπροσωπήσει.
Και σε αυτό το ερώτημα οφείλονται συγκεκριμένες απαντήσεις από τους αιρετούς, το Επιμελητήριο, τον βουλευτή και την Περιφέρεια.
Γιάννης Μ.Νέγρης