Νέες παρεμβάσεις σε φόρους, επιδόματα και στέγαση περιλαμβάνει το πακέτο μέτρων που παρουσιάστηκε στην 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης, με αρκετές από τις αλλαγές να αφορούν ειδικά οικογένειες με παιδιά, τρίτεκνους και πολύτεκνους.

Το νέο πλαίσιο περιλαμβάνει μέτρα που ήδη εφαρμόζονται, αλλά και παρεμβάσεις οι οποίες έχουν προγραμματιστεί για το 2027. Επομένως, δεν έχουν όλα τα μέτρα την ίδια ημερομηνία έναρξης.

Το δημογραφικό παραμένει στο επίκεντρο της συζήτησης. Τα διαθέσιμα στοιχεία δείχνουν ότι οι γεννήσεις στην Ελλάδα εξακολουθούν να κινούνται σε χαμηλά επίπεδα. Το 2025 καταγράφηκαν 66.532 γεννήσεις, έναντι 69.675 το 2024, 72.244 το 2023 και 77.106 το 2022, σύμφωνα με τα στοιχεία που έχουν δημοσιοποιηθεί από τα ληξιαρχεία και τις σχετικές επεξεργασίες. Για το 2026, τα στοιχεία Ιανουαρίου-Αυγούστου καταγράφουν 43.339 γεννήσεις, χωρίς ακόμη να υπάρχει τελικό ετήσιο αποτέλεσμα.

Τι αλλάζει στη φορολογία για τις οικογένειες

Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές αφορά τις τρίτεκνες οικογένειες.

Από το φορολογικό έτος 2027 προβλέπεται μηδενικός φορολογικός συντελεστής για εισόδημα έως 20.000 ευρώ για τρίτεκνους. Η παρέμβαση αφορά μισθωτούς και συνταξιούχους, ενώ το μέτρο συνδέεται με νέα φορολογική κλίμακα που θα εφαρμοστεί από το 2027.

Με βάση την επίσημη εξειδίκευση του μέτρου, το αφορολόγητο για τρίτεκνους αυξάνεται ουσιαστικά, καθώς ο μηδενικός συντελεστής εφαρμόζεται μέχρι τις 20.000 ευρώ εισοδήματος.

Παράλληλα, προβλέπονται διαφοροποιήσεις στους φορολογικούς συντελεστές ανάλογα με τον αριθμό των εξαρτώμενων τέκνων.

Για οικογένειες με τέσσερα ή περισσότερα παιδιά προβλέπονται ακόμη χαμηλότεροι συντελεστές στα συγκεκριμένα εισοδηματικά κλιμάκια.

Αυξάνεται το επίδομα γέννησης για πολύτεκνες οικογένειες

Από τις γεννήσεις που πραγματοποιούνται από την 1η Ιανουαρίου 2026 αυξάνεται το επίδομα γέννησης για τις οικογένειες με τέσσερα ή περισσότερα εξαρτώμενα παιδιά.

Το ποσό διαμορφώνεται ως εξής:

2.400 ευρώ για το πρώτο παιδί
2.700 ευρώ για το δεύτερο
3.000 ευρώ για το τρίτο
4.500 ευρώ για το τέταρτο
5.500 ευρώ για το πέμπτο
6.500 ευρώ για το έκτο
7.500 ευρώ για το έβδομο

Για κάθε επιπλέον παιδί προβλέπεται επιπλέον αύξηση κατά 1.000 ευρώ.

Η συγκεκριμένη αλλαγή είναι σημαντική σε σχέση με το προηγούμενο καθεστώς, όπου το επίδομα για το τέταρτο και κάθε επόμενο παιδί ανερχόταν σε 3.500 ευρώ.

Νέος επενδυτικός λογαριασμός για παιδιά

Από τις αρχές του 2027 έχει προγραμματιστεί η έναρξη ειδικού επενδυτικού λογαριασμού για βρέφη.

Οι γονείς θα μπορούν να ανοίγουν τον λογαριασμό μέσα στα δύο πρώτα χρόνια από τη γέννηση του παιδιού. Για κάθε ποσό που καταθέτει ο γονέας, το κράτος θα καταθέτει αντίστοιχο ποσό, με ανώτατη κρατική συμμετοχή 1.200 ευρώ τον χρόνο.

Τα χρήματα θα παραμένουν στον επενδυτικό λογαριασμό έως την ενηλικίωση του παιδιού.

Το προϊόν θα παρέχεται μέσω τραπεζών, ασφαλιστικών εταιρειών ή επιχειρήσεων παροχής επενδυτικών υπηρεσιών που θα πληρούν τις προβλεπόμενες προϋποθέσεις.

Πρόκειται για προγραμματισμένη παρέμβαση και όχι για υφιστάμενο επίδομα που καταβάλλεται σήμερα.

Περισσότερη στήριξη για βρεφονηπιακούς σταθμούς

Στο νέο πακέτο περιλαμβάνεται επίσης αύξηση κατά 10% του ποσού των voucher για βρεφονηπιακούς σταθμούς.

Παράλληλα, αυξάνονται κατά 2.000 ευρώ τα εισοδηματικά όρια όλων των κατηγοριών, ενώ για τους τρίτεκνους προβλέπεται κατάργηση των εισοδηματικών κριτηρίων, μετά την αντίστοιχη κατάργηση για τις πολύτεκνες οικογένειες.

Η παρέμβαση αφορά την πρόσβαση των οικογενειών στις υπηρεσίες προσχολικής φροντίδας και αποτελεί μέρος του ευρύτερου πλαισίου οικογενειακής πολιτικής.

Τι προβλέπεται για τη στέγαση

Σημαντικό μέρος των νέων μέτρων αφορά την πρώτη κατοικία.

Το νέο πρόγραμμα «Σπίτι μου III» έχει συνολικό ύψος 2 δισ. ευρώ και έχει προγραμματιστεί να ξεκινήσει στις αρχές του 2027.

Σε σχέση με το «Σπίτι μου II», προβλέπονται διευρυμένα όρια σε αρκετές κατηγορίες.

Το ανώτατο ηλικιακό όριο των δικαιούχων αυξάνεται από τα 50 στα 55 έτη, ενώ η μέγιστη εμπορική αξία του ακινήτου αυξάνεται από τις 250.000 στις 300.000 ευρώ.

Παράλληλα, το μέγιστο ποσό του δανείου αυξάνεται στις 230.000 ευρώ, από 190.000 ευρώ που ίσχυε στο προηγούμενο πρόγραμμα.

Ιδιαίτερη πρόβλεψη υπάρχει για οικογένειες με παιδιά. Τα εισοδηματικά όρια αυξάνονται ανάλογα με τον αριθμό των τέκνων, ενώ διευρύνονται και τα όρια των τετραγωνικών μέτρων των επιλέξιμων κατοικιών για οικογένειες με περισσότερα παιδιά.

Το πρόγραμμα βρίσκεται στον σχεδιασμό υλοποίησης και δεν αποτελεί ακόμη ενεργό πρόγραμμα αιτήσεων.

Κλειστά σπίτια και μακροχρόνιες μισθώσεις

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσονται και τα μέτρα για την αξιοποίηση κλειστών κατοικιών.

Στόχος των παρεμβάσεων είναι να αυξηθεί η προσφορά κατοικιών που θα διατίθενται για μακροχρόνια μίσθωση, σε μια περίοδο κατά την οποία το κόστος στέγασης αποτελεί σημαντική επιβάρυνση για πολλά νοικοκυριά.

Η στεγαστική πολιτική δεν περιορίζεται πλέον στην αγορά πρώτης κατοικίας, αλλά περιλαμβάνει και παρεμβάσεις στην αγορά ενοικίων και στην αξιοποίηση του υφιστάμενου οικιστικού αποθέματος.

Ποια μέτρα ισχύουν και ποια έρχονται

Το νέο πλαίσιο χρειάζεται να διαβαστεί με βάση τις ημερομηνίες εφαρμογής.

Η αύξηση του επιδόματος γέννησης για το τέταρτο και κάθε επόμενο παιδί ισχύει για γεννήσεις από την 1η Ιανουαρίου 2026.

Αντίθετα, ο μηδενικός φορολογικός συντελεστής για τρίτεκνους έως 20.000 ευρώ αφορά το φορολογικό έτος 2027, ενώ ο ειδικός επενδυτικός λογαριασμός για παιδιά και το «Σπίτι μου III» έχουν προγραμματιστεί να ξεκινήσουν από τις αρχές του 2027.

Έτσι, το νέο πακέτο δεν αποτελεί μία ενιαία παροχή που εφαρμόζεται ταυτόχρονα, αλλά ένα σύνολο παρεμβάσεων με διαφορετικά χρονοδιαγράμματα.

Το δημογραφικό παραμένει η μεγάλη πρόκληση

Η συνεχιζόμενη υποχώρηση των γεννήσεων αποτελεί το βασικό υπόβαθρο πάνω στο οποίο αναπτύσσεται η πολιτική στήριξης των οικογενειών.

Τα νέα μέτρα αυξάνουν τις παρεμβάσεις στη φορολογία, στη γέννηση παιδιών, στην προσχολική φροντίδα και στην πρόσβαση στη στέγη. Ωστόσο, το κατά πόσο οι συγκεκριμένες πολιτικές θα επηρεάσουν τη δημογραφική τάση αποτελεί ζήτημα που μπορεί να αξιολογηθεί μόνο μέσα από τα πραγματικά αποτελέσματα των επόμενων ετών.

Για τις οικογένειες, το βασικό ενδιαφέρον πλέον μεταφέρεται στις ημερομηνίες εφαρμογής, στις προϋποθέσεις και στον τρόπο με τον οποίο θα εξειδικευτεί κάθε μέτρο.