.
.
Από τα μέσα Σεπτεμβρίου 2026 αναμένεται να τεθούν σε πλήρη ισχύ οι αλλαγές στο κληρονομικό δίκαιο, ενώ οι συμβολαιογράφοι συνεχίζουν την αποχή τους από τη δημοσίευση διαθηκών, εκφράζοντας ενστάσεις για το πλαίσιο ευθύνης τους.
Ο Συμβολαιογραφικός Σύλλογος Εφετείων Αθηνών-Πειραιώς-Αιγαίου & Δωδεκανήσου έχει αποφασίσει την παράταση της αποχής έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, οπότε θα πραγματοποιηθεί νέα έκτακτη Γενική Συνέλευση. Όπως έχει επισημάνει η πρόεδρος του Συμβολαιογραφικού Συλλόγου Αθηνών, Ελένη Κοντογεώργου, οι συμβολαιογράφοι ζητούν σαφέστερη οριοθέτηση της ευθύνης τους, ώστε να μην εμπλέκονται σε οικογενειακές διαμάχες που αφορούν την εγκυρότητα διαθηκών.
Οι βασικότερες αλλαγές
Το νέο πλαίσιο δίνει έμφαση στη διασφάλιση της τελευταίας βούλησης και στην αντιμετώπιση πλαστογραφιών. Για τις ιδιόγραφες διαθήκες προβλέπεται αυστηρότερη διαδικασία κήρυξης ως κυρίων, όταν αφορούν πρόσωπα εκτός της πρώτης τάξης κληρονόμων ή όταν δημοσιεύονται πριν περάσουν δύο χρόνια από τον θάνατο. Προβλέπεται επίσης γραφολογική πραγματογνωμοσύνη από πιστοποιημένο συμβολαιογράφο.
Παράλληλα, άτομα με σοβαρή αναπηρία λόγου θα μπορούν να συντάσσουν δημόσια διαθήκη με ηλεκτρονικά μέσα φωνητικής απόδοσης, ενώ η απουσία ημερομηνίας σε ιδιόγραφη διαθήκη θα οδηγεί σε δυνητική και όχι αυτομάτως απόλυτη ακυρότητα.
Κληρονομικές συμβάσεις και δικαιώματα
Για πρώτη φορά εισάγεται ο θεσμός των κληρονομικών συμβάσεων, μέσω των οποίων ο διαθέτης θα μπορεί να ρυθμίζει συμβολαιογραφικά την τύχη της περιουσίας του μετά τον θάνατό του.
Παράλληλα, αναγνωρίζεται κληρονομικό δικαίωμα πέμπτης τάξης στον σύντροφο σε ελεύθερη ένωση, ενώ ενισχύεται η θέση του επιζώντος συζύγου. Όταν συντρέχει με ένα τέκνο, το μερίδιό του αυξάνεται στο 1/3 από 1/4, ενώ καλείται πλέον στην τρίτη τάξη, πριν από παππούδες και θείους.
Αλλαγές στη νόμιμη μοίρα και την ευθύνη
Σημαντική αλλαγή αφορά τη νόμιμη μοίρα, η οποία μετατρέπεται από εμπράγματο δικαίωμα σε χρηματική αξίωση. Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκεται να περιοριστούν οι αναγκαστικές συνιδιοκτησίες σε ακίνητα, ενώ ο μεριδούχος θα μπορεί να εξασφαλίζει την απαίτησή του με εγγραφή υποθήκης.
Αλλάζει επίσης η ευθύνη του κληρονόμου για τα χρέη της κληρονομίας. Κατά κανόνα, δεν θα ευθύνεται με την προσωπική του περιουσία, εκτός εάν επιλέξει την ελεύθερη διαχείριση. Για τον διαχωρισμό της περιουσίας, ο ΑΦΜ του θανόντος θα διατηρείται ως ΑΦΜ της κληρονομίας.
Τι προβλέπεται για τη μεταβατική περίοδο
Οι νέες ρυθμίσεις για τη διανομή ακινήτων θα ισχύσουν από 16 Σεπτεμβρίου 2026, εφόσον δεν έχει προηγηθεί αγωγή διανομής.
Παράλληλα, όσοι έχουν ήδη κληρονομήσει θα έχουν προθεσμία έξι μηνών από τη δημοσίευση του νόμου για να ζητήσουν απογραφή, περιορίζοντας την ευθύνη τους στο ενεργητικό της κληρονομίας.
Έτσι, η μεταρρύθμιση φέρνει σημαντικές αλλαγές στη διαδικασία των διαθηκών, στα δικαιώματα των κληρονόμων και στην ευθύνη για τα χρέη, την ώρα που παραμένει ανοιχτό το ζήτημα της αποχής των συμβολαιογράφων.
πηγή:dikastiko.gr